Azerbeidzjan heeft het 'Klimaatinvesteringsfonds voor de Toekomst' aangekondigd, dat ten minste $ 1 miljard wil ophalen bij fossielebrandstofproducerende landen en bedrijven, waaronder staatsoliebedrijf Socar. Het fonds zal zich richten op klimaatprojecten in ontwikkelingslanden die steun nodig hebben, het behalen van de volgende generatie NDC's om de 1.5°C-grenswaarde binnen bereik te houden, en het aanpakken van de gevolgen van natuurrampen.
Het fonds krijgt zijn hoofdkantoor en secretariaat in Bakoe, Azerbeidzjan. De raad van bestuur zal bestaan uit vertegenwoordigers van de donoren en een onafhankelijke auditcommissie zal kwartaalgegevens publiceren, waaronder financiële rapporten en projectevaluaties. Aandeelhouders zullen gezamenlijk beslissingen nemen en er wordt een werkgroep opgericht met internationale financiële experts om het beheermodel en het financieringsmechanisme verder te ontwikkelen.
"Het mogelijk maken van actie is een essentieel onderdeel van de COP29-agenda en we zijn vastbesloten om het goede voorbeeld te geven. Ik ben dankbaar voor de richting en steun die ik van de president van Azerbeidzjan heb ontvangen", aldus COP29-voorzitter Mukhtar Babayev. "We hebben gehoord dat gemeenschappen actie willen, geen woorden, en met de lancering van het Climate Finance Action Fund zetten we vandaag een belangrijke stap. We roepen donateurs op om zich bij ons aan te sluiten, zodat we het COP29-plan kunnen uitvoeren om de ambitie te vergroten en actie mogelijk te maken."
"Dit proces van intergouvernementele samenwerking, en de jaarlijkse COP, is van enorm belang. Het is de beste hoop voor de mensheid om de wereldwijde klimaatcrisis af te wenden en de enorme voordelen van decarbonisatie en klimaatbestendigheid te verspreiden", aldus Simon Stiell, uitvoerend secretaris van de UNFCCC. "Een succesvolle COP in Bakoe is belangrijker dan ooit. Maar dit proces is niet gemakkelijk en er is nog veel te doen. Ik ben dankbaar voor het harde werk van de aantredende COP-voorzitter, zijn team en de initiatieven die zij leiden om de basis voor succes te leggen."
COP29-hoofdonderhandelaar Yalchin Rafiyev zei: "We hebben de tekortkomingen op de financiële markten beoordeeld en aandachtig geluisterd naar de zorgen van de gemeenschappen. Dit wordt het eerste fonds met zowel fossielebrandstofproducerende landen als bedrijven in de olie-, gas- en kolensector. Het zal het eerste fonds zijn dat zowel investeringen biedt als de gevolgen van natuurrampen aanpakt. En het zal het eerste zijn dat jaarlijkse stortingen van zijn deelnemers ontvangt. We hebben ook speciale aandacht besteed aan toegankelijkheid en snelheid bij het aanpakken van de gevolgen van natuurrampen en aan het waarborgen dat aandeelhouders collectief beslissingen nemen."
Het fonds werd opgericht tegen de achtergrond van aanhoudende kritiek op de grote afhankelijkheid van het land van koolwaterstofinkomsten. Ondertussen voorspelt BP een toename van de vraag naar olie en gas, ondanks de erkenning van de noodzaak van een transitie naar schone energie.
Dit initiatief volgt op de eerdere verdediging door president Ilham Aliyev van de aanzienlijke olie- en gasreserves van Azerbeidzjan, die hij omschreef als "door God geschonken". Het fonds wordt gezien als een stap in de richting van wereldwijde klimaatdoelen, ondanks de grote afhankelijkheid van het land van inkomsten uit koolwaterstoffen.
Tijdens de vorige COP28-top in Dubai kwamen bijna 200 landen overeen om fossiele brandstoffen op eerlijke wijze af te schaffen om in 2050 netto nuluitstoot te bereiken. Critici plaatsen echter vraagtekens bij de inzet van Azerbeidzjan om zijn afhankelijkheid van olie en gas te verminderen.
Vraagprognoses voor olie en gas verhoogd
BP, een van 's werelds grootste olieproducenten, heeft onlangs zijn prognoses voor de toekomstige vraag naar olie en gas verhoogd, wat wijst op een vertraging in de overgang naar hernieuwbare energie. De jaarlijkse prognose van de energiegigant laat een verwachte olievraag zien van 97.8 miljoen vaten per dag in 2035, ruim 5% hoger dan de ramingen van vorig jaar.
Hoewel BP de noodzaak van een snelle overstap naar schone energie erkent, merkt het rapport op dat de huidige groei van hernieuwbare energie onvoldoende is om aan de wereldwijde energievraag te voldoen. BP verwacht dan ook dat olie en gas de komende 10-15 jaar een belangrijke rol zullen blijven spelen.
De prognose benadrukt ook een veerkrachtige vraag naar olie in de petrochemie en opkomende economieën, gedreven door stijgende welvaart en levensstandaard. Ondanks de verhoogde prognoses voor het verbruik van fossiele brandstoffen, voorspelt BP een lagere CO₂-uitstoot tegen 2050 in het netto-nulscenario.
Nu de COP29 nadert en er voortdurend debatten plaatsvinden over klimaatfinanciering, benadrukken deze ontwikkelingen de complexe uitdagingen die gepaard gaan met het vinden van een evenwicht tussen economische groei en ecologische duurzaamheid.
